# Prosty przepis na żurek z ziemniakami: tradycyjna polska zupa

## Tradycyjny żurek staropolski z ziemniakami

Żurek to jedna z najbardziej rozpoznawalnych i ukochanych zup w polskiej kuchni, której korzenie sięgają czasów staropolskich. Ta sycąca, charakterystycznie kwaskowata potrawa od wieków gości na stołach, a jej szczyt popularności przypada na okres Wielkanocy, gdzie stanowi nieodłączny element świątecznego śniadania. Klasyczny **żurek staropolski** to esencja prostoty i głębokiego smaku, oparta na naturalnym **zakwasie żytnim**, który nadaje zupie jej unikalny, lekko kwaśny charakter. W wersji z **ziemniakami** zupa zyskuje dodatkową sytość i konsystencję, stając się pełnowartościowym, rozgrzewającym posiłkiem. Choć często kojarzony jest z wiosennymi świętami, doskonale sprawdza się przez cały rok, będąc kulinarnym symbolem polskiej tradycji i domowego ciepła.

### Żurek jako wielkanocna polska zupa na zakwasie

Nie sposób wyobrazić sobie polskiej Wielkanocy bez talerza aromatycznego żurku. Ta **tradycyjna polska zupa na Wielkanoc** ma swoje miejsce w wielkanocnym koszyczku ze święconką, a następnie króluje na świątecznym stole. Jej przygotowanie wymaga nieco planowania, głównie ze względu na potrzebę wcześniejszego zrobienia lub zakupu **zakwasu żytniego**, który jest absolutną podstawą autentycznego smaku. To właśnie zakwas, powstający z mąki żytniej i wody w procesie naturalnej fermentacji, decyduje o wyrazistości potrawy. Podawany z białą kiełbasą, jajkiem i chrzanem, wielkanocny żurek z ziemniakami to danie, które jednoczy rodzinę przy stole, będąc smacznym połączeniem symboliki i kulinarnej przyjemności.

## Składniki na żurek z ziemniakami i białą kiełbasą

Aby przygotować autentyczny żurek, potrzebujesz zestawu charakterystycznych składników, które tworzą jego niepowtarzalny bukiet smakowy. Poniżej znajdziesz listę produktów niezbędnych do przyrządzenia około 4-6 porcji tej pysznej zupy. Pamiętaj, że kluczem do sukcesu jest jakość podstawowych komponentów, zwłaszcza zakwasu i wędlin.

*   **Zakwas żytni** (ok. 0,5 litra) – serce całej zupy.
*   **Biała kiełbasa** (ok. 400-500 g) – tradycyjny, obowiązkowy dodatek mięsny.
*   **Boczek wędzony** (ok. 150-200 g) – najlepiej w jednym kawałku, do wędzenia i podsmażenia.
*   **Ziemniaki** (ok. 4-5 średnich) – obrane i pokrojone w kostkę.
*   **Bulion lub wywar warzywny** (ok. 1,5-2 litry) – może być domowy z włoszczyzny (marchew, pietruszka, seler) i cebuli lub dobrej jakości kostki rosołowej.
*   **Czosnek** (2-3 ząbki) – przeciśnięty przez praskę.
*   **Majeranek** – suszony, to kluczowa przyprawa w żurku.
*   **Liść laurowy** (1-2 sztuki) oraz **ziele angielskie** (3-4 ziarna) – do aromatyzowania bulionu.
*   **Pieprz** czarny, sól – do smaku.
*   Opcjonalnie: **śmietana** (18% lub 30%) do zabielenia oraz **suszone borowiki** dla głębi smaku (garść, namoczone wcześniej w wodzie).

### Zakwas żytni, boczek, ziemniaki i kluczowe przyprawy

Każdy z tych składników odgrywa w żurku staropolskim kluczową rolę. **Zakwas żytni** to podstawa, nadająca zupie kwaskowatość i charakterystyczną, lekko mętną konsystencję. **Boczek wędzony**, podsmażony na początku, uwalnia tłuszcz, który staje się bazą do przesmażenia cebuli i czosnku, a także nadaje potrawie niepowtarzalny, wędzony aromat. **Ziemniaki** pokrojone w kostkę zagęszczają zupę i czynią ją bardziej sycącą. Wśród przypraw bezsprzecznie króluje **majeranek**, którego ziemisty, lekko gorzkawy posmak idealnie równoważy kwaśność zakwasu. **Czosnek**, **liść laurowy** i **ziele angielskie** dopełniają całości, tworząc bogaty i złożony smak, który pamięta się długo po zjedzeniu.

## Prosty przepis na żurek z ziemniakami krok po kroku

Ten **prosty przepis na żurek z ziemniakami** poprowadzi Cię krok po kroku przez proces przygotowania, gwarantując doskonały efekt. Postępuj zgodnie z instrukcjami, a otrzymasz aromatyczną, tradycyjną zupę.

1.  Przygotuj bulion: W dużym garnku zagotuj **wywar warzywny** lub wodę z kostką rosołową. Dodaj obraną i przekrojoną na pół **cebulę**, **marchew**, **liść laurowy** i **ziele angielskie**. Gotuj na wolnym ogniu przez około 20-30 minut, aby warzywa oddały smak.
2.  W międzyczasie obierz **ziemniaki** i pokrój je w kostkę o boku około 1,5 cm.
3.  Boczek pokrój w kosteczkę lub wędzone paski. Wrzuć go na suchą, rozgrzaną patelnię i **podsmaż boczek** na średnim ogniu, aż się zrumieni i wytopi się z niego tłuszcz. Odłóż boczek na bok, a na wytopionym smalcu zeszklij pokrojoną w drobną kostkę cebulę (jeśli nie dodałeś jej do bulionu).
4.  Do garnka z gotującym się bulionem wrzuć pokrojone **ziemniaki** oraz **białą kiełbasę** pokrojoną w krążki. Gotuj przez około 10-15 minut, aż ziemniaki i kiełbasa będą prawie miękkie.
5.  Do garnka dodaj podsmażony **boczek** wraz z tłuszczem i zeszkliwioną cebulą. Wlej **zakwas żytni**, dodaj przeciśnięty **czosnek** oraz obficie posyp **majerankiem**. Dopraw **pieprzem**. Uważaj z solą, boczek i kiełbasa są już słone.
6.  Całość delikatnie wymieszaj i **gotuj żurek z ziemniakami na małym ogniu** przez kolejne 10-15 minut. Nie dopuszczaj do intensywnego wrzenia po dodaniu zakwasu, aby się nie warzył. W ostatnich minutach gotowania możesz dodać pokrojone namoczone wcześniej **grzyby**, np. **borowiki**.
7.  Na koniec spróbuj i w razie potrzeby dopraw. Jeśli zupa jest dla Ciebie zbyt kwaśna, możesz dolać odrobinę śmietanki lub dodać łyżeczkę cukru, aby zrównoważyć smak.

### Przygotowanie bulionu i podsmażenie boczku

Etap przygotowania **bulionu** i **podsmażenia boczku** jest fundamentem smaku. Solidny, aromatyczny wywar stanowi tło dla kwaskowatości zakwasu. Jeśli masz czas, warto zrobić go samodzielnie z włoszczyzny, kości wieprzowych lub drobiowych. **Podsmażenie boczku** to nie tylko sposób na wydobycie z niego smaku, ale także na wytworzenie bazy tłuszczowej, w której następnie szklimy cebulę i czosnek. Ten prosty zabieg – tzw. zasmażka – zagęszcza lekko zupę i nadaje jej głębi, łącząc tłuszcz z aromatami warzyw.

### Gotowanie żurku z ziemniakami na małym ogniu

Po dodaniu **zakwasu żytniego** do garnka, kluczowe jest redukcja temperatury. **Gotowanie żurku z ziemniakami na małym ogniu** (ledwie wrze) jest niezwykle ważne z dwóch powodów. Po pierwsze, zapobiega rozwarstwianiu się zakwasu, co mogłoby popsuć konsystencję zupy. Po drugie, pozwala wszystkim smakom – kwaskowatemu zakwasowi, wędzonemu boczku, aromatycznemu majerankowi i mięsistej kiełbasie – powoli i harmonijnie się połączyć. To podczas tego spokojnego gotowania ziemniaki osiągają idealną miękkość, a cały żurek zyskuje na głębi.

## Podanie żurku z jajkiem i śmietaną

Podanie to ostatni, ale bardzo istotny akcent. Tradycyjny żurek z ziemniakami serwuje się z połówkami lub ćwiartkami **jajka na twardo**, które umieszcza się bezpośrednio w talerzu. Opcjonalnie, tuż przed podaniem, można zupę zabielić łyżką **śmietany** – nadaje ona potrawie aksamitności i łagodzi ostrość. Śmietanę najlepiej rozrobić najpierw z odrobiną ciepłej zupy w kubku, a dopiero potem wlać do garnka, aby uniknąć zwarzenia. Tak przygotowany żurek wlej do głębokich talerzy lub tradycyjnych glinianych miseczek.

### Propozycja podania z natką pietruszki i chrzanem

Aby dopełnić danie świeżością i ostrym akcentem, warto sięgnąć po zioła i dodatki. Obowiązkowo posyp żurek świeżo posiekaną **natką pietruszki**, która wprowadzi nutę zielonego koloru i świeżego aromatu. Na stole postaw też miseczkę z tartym **chrzanem** – każdy może dodać go według własnego uznania. Chrzan wspaniale podbija smak zupy i doskonale komponuje się z kiełbasą i jajkiem. Do żurku pasuje też chrupiący, żytni chleb lub bułka, idealne do maczania. Taki zestaw to gwarancja prawdziwej, staropolskiej uczty.